Чаро ба он бештар беморони диабети қанд мубтало мешаванд?
Бемориҳои низоми дилу рагҳо яке аз сабабҳои асосии марг дар ҷаҳон ба ҳисоб рафта, то 40 дарсади шумораи умумии фавтидагонро ташкил медиҳанд. Дар сархати онҳо касалии ишемии дил қарор дорад, ки дар бештари ҳолат сактаи қалбӣ (инфаркт) ё марги ногаҳонии қалбӣ унвон мекунанд. Яке аз намудҳои хавфноктарини бемории ишемӣ сактаи бедарди (хомўши) миокард мебошад.
Ҷиҳати хоси он набудани эҳсоси дарду сӯзиш дар қафаси сина ба шумор меравад. Ба он аксар вақт беморони диабети қанд мубтало мегарданд. Аснои хурўҷаш, маъмулан, дар худ заъфи ногаҳонӣ, сарчархӣ, нафастангӣ, дилбеҳезурӣ ва арақи сардро эҳсос менамоянд ва ба пиндорашон ин ҳама аз ҳисоби диабети қанд аст. Яке аз сабабҳои асосии набудани дард ҳангоми сактаи миокард ин нейропатияи диабетӣ (кундшавии эҳсоси дард) мебошад, ки ҳангоми муддати дароз дар сатҳи баланд ва ноустувор боқӣ мондани қанди хун ба вуҷуд меояд. Хавфи сактаи бедарди миокард дар он аст, ки осеби ҷиддии мушакҳои дил, пайдошавии аневризмаи меъдачаи чапи дил ва паст шудани қувваи кашишхӯрии дил ба вуҷуд омада, ҳатто то марги ногаҳонӣ метавонад, оварда расонад.
Ташхиси сактаи бедарди миокард чун ташхиси дигар намудҳои бемории ишемии дил сурат мегирад.
УСУЛҲОИ АСОСИИ ТАШХИС:
- Электрокардиография
- Эхокардиография
- Тредмил – тест (агар ба бемор манъ набошад)
- КТ – ангиографияи шараёнҳои коронарӣ
- Коронарография
ТАШХИСҲОИ ИЛОВАГӢ:
- Томоссинтиграфияи перфузионӣ
- Вентрикулографияи радиоизотопӣ
ТАШХИСИ ЛАБОРАТОРӢ:
- Тропонин I
- КФК-МВ (Креатинфосфокина-за – МВ).
Табобат вобаста ба ҳолати клиникии бемор ва натиҷаи ташхисоту озмоишҳо гузаронида шуда, ба ҳар кадом ба таври инфиродӣ ба роҳ монда мешавад. Дар бештари ҳолат дар нафароне, ки гирифтори диабети қанд ҳастанд, тангиҳои шараёнҳои коронарӣ бисёрмавзеӣ ва паҳнгашта мебошанд.
Дар сурати 65-80 дарсад тангшавии шараёнҳои коронарӣ ба беморон ҷарроҳии шунткунии аортокоронарӣ ва ё стентгузорӣ тавсия мегардад. Баъзан дар ҳолатҳои ҷой доштани тангиҳои зиёд дар қисми дисталии шараёнҳои коронарӣ ба маризон табобати доруворӣ тавсия дода мешавад.
Дар мавриди тангиҳои зиёд дар қисми дисталии шараёнҳои коронарӣ бошад, табобат бо доруворӣ илоҷи кор аст.
БАРОИ ПЕШГИРИИ САКТАИ ХОМЎШИ ДИЛ МУҲИМ АСТ:
- Ба миқдори муътадил нигоҳдоштани қанди хун
- Назорати доимии сатҳи холестерин ва триглисеридҳо
- Ба ҳадди меъёр будани фишори шараёнӣ
- Истеъмоли доруворӣ дар вақти таъиншуда
- Парҳез кардан
- Ҳар шаш моҳ ЭКГ карда, аз муоинаи кардиолог гузаштан.
Ин тадбирҳои муҳим имкони ворастан аз хавфи мубталошавӣ ба сактаи бедарди дилро хеле зиёд мекунанд. Барои ҳамин онҳоро сарфи назар насозед.
Дар хотир бояд дошт: бедард, вале бераҳм аст, сактаи хомӯши дил!
Маҳмадзабур ҚОСИМОВ,
кардиоҷарроҳи Бемористони Ибни Сино
